#11 RODZAJE SKURCZU MIĘŚNIA
Mięsień jest narządem zbudowanym z tkanki mięśniowej, mający zdolność do kurczenia się w wyniku otrzymania odpowiedniego bodźca (w przypadku czynnego narządu ruchu, w wyniku bodźca ze strony odpowiednich komórek nerwowych mózgowia lub rdzenia kręgowego).
Wyróżniamy trzy rodzaje mięśni:
- zbudowane z tkanki mięśniowej gładkiej (obecna jest m.in. w ścianach naczyń krwionośnych, przewodu pokarmowego, dróg oddechowych, pęcherza moczowego, dróg rodnych. Czynnością tej mięśniówki zarządza autonomiczny układ nerwowy - poza kontrolą naszej świadomości).
- mięsień sercowy (składa się z włókien mięśniowych poprzecznie prążkowanych). Niezależny od świadomych bodźców nerwowych.
- zbudowane z włókien mięśniowych poprzecznie prążkowanych (czynność odbywa się pod wpływem bodźców ze strony ośrodkowego układu nerwowego, podległe naszej woli). Jest to rodzaj mięśni, który tworzy część czynną narządu ruchu człowieka (mięśnie szkieletowe) potrzebną do wykonywania wszelkich ruchów oraz aktywności.
Pod wpływem odpowiedniego bodźca (w przypadku mięśni szkieletowych, na skutek bodźca ze strony ośrodkowego układu nerwowego, który dochodzi do mięśnia drogą nerwu ruchowego) dochodzi do skurczu mięśnia.
Skurcz powstaje na skutek skrócenia jego elementów kurczliwych, ale ponieważ mięśnie zawierają również elementy elastyczne i włókniste, biorące udział w mechanizmie skurczu, jest możliwe, że pojawi się on bez dostrzegalnego skrócenia długości całego mięśnia. Jest to pierwszy z rodzajów skurczu - izometryczny ("taka sama długość").
Drugim rodzajem jest skurcz izotoniczny ("takie samo napięcie"), polegający na pokonaniu obciążenia wraz ze zbliżeniem do siebie zakończeń mięśnia i utrzymaniu stałego napięcia. Może on być koncentryczny (skracanie włókien) lub ekscentryczny (wydłużanie włókien). Czysty rodzaj tego skurczu jest rzadko spotykany, ponieważ siła mięśnia zmienia się w miarę jego kurczenia się. Ta zależność jest niezbędna, aby dostosować się do zmian w długości mięśnia i/lub pozycji stawu w trakcie poruszania się kończyny. Tak więc, obciążenie jest takie samo, lecz siła potrzebna do przeniesienia tego obciążenia w odpowiednim zakresie ruchu - już nie.
Dlatego najczęściej spotykamy się z sytuacją, w której mięsień kurczy się wraz ze zmianą swojej długości oraz ze zmianą napięcia - jest to ostatni rodzaj skurczu - auksotoniczny (początkowo mięsień zwiększa napięcie do momentu zrównoważenia sił (np. ciężaru sztangi), a następnie dochodzi do jego skracania (praca koncentryczna) lub wydłużania (praca ekscentryczna). Wykazuje on więc w pierwszej fazie cechy skurczu izometrycznego, a w drugiej izotonicznego. Skurcze takie obserwujemy m. in. w trakcie chodzenia czy biegania.

Komentarze
Prześlij komentarz